Viết Nâng Cao Tự Học

Cùng Jeen tự học branding (thương hiệu): phần 1 nhập môn

Reading Time: 7 minutes

Trước tiên, đây không phải là bài hướng dẫn mà là bài chia sẻ kinh nghiệm tự học về làm thương hiệu của Jeen. Bạn vui lòng không xem nó là một bài viết có tính chất học thuật vì về branding (làm thương hiệu) tôi chỉ như em bé 3 tuổi, còn phải học hỏi nhiều.

Qua bài viết nhỏ này, Jeen sẽ hướng dẫn bạn cùng tôi nhập môn vào thế giới rộng lớn nhưng thú vị này nhé! 

Lưu ý: có nhiều phần trong series này sẽ tập trung chi tiết về lĩnh vực content. 

I, Tại sao Jeen học về branding (thương hiệu)? 

Cá nhân tôi là một người theo định hướng content phải hỗ trợ xây dựng thương hiệu. Tức là mỗi bài viết/hình ảnh/video, v.v… đều nỗ lực tìm phương hướng lồng ghép thương hiệu một cách thích hợp. 

Trước khi bước trên con đường này, tôi cũng từng trải qua giai đoạn “ăn xổi ở thì” với content writing và marketing. Tức là tôi chỉ nhìn về nội dung có hiệu quả ngắn hạn. Tôi chưa hiểu được rằng: content mình đang viết là một cách thể hiện thương hiệu của nhãn hàng đối với khách hàng và từng câu từng từ tôi viết cũng có thể thay đổi nhận định của khách hàng về thương hiệu đó. 

Nói thì nghe có vẻ thật to tát nhưng thật vậy! Nếu một bạn content writer không hiểu được các giá trị cốt lõi của thương hiệu mình đang viết cho thì bạn sẽ triển khai không chính xác. Người đọc cũng chỉ tiếp xúc với bài mà bạn viết hoặc các nội dung bạn sáng tạo chứ hoàn toàn không được nói chuyện trực tiếp với người hiểu rõ hơn như giám đốc hay người chủ. Về lâu về dài, cái giá trị thương hiệu họ tiếp nhận là cách bạn content nhận định.Vậy đặt ra tình huống bạn content này hiểu sai thì sao?  

Từ khi hiểu được vấn đề trên, tôi bắt đầu tìm cách để mình có thể tự trau dồi về branding (làm thương hiệu), mà cụ thể ở đây là lĩnh vực content writing. Tôi tự đặt ra cho mình câu hỏi: “Làm sao để mỗi content của tôi có thể bao hàm phần nào đó tính cách của thương hiệu bên trong?”. Và nói thật, câu hỏi này hoàn toàn không dễ trả lời xíu nào vì các thách thức trong phần dưới đây. 

II, Thách thức có thể gặp phải khi tự học branding

Tìm kiếm trên Goggle sẽ có muôn vạn thông tin, không biết bắt đầu từ đâu.

Thứ nhất, học branding cũng giống các kiến thức khác, không khó khăn khi bạn bắt đầu nhưng càng đi sâu tìm kiếm sẽ thấy bể học vô bờ bến, không biết nên tìm gì tiếp theo. Thực sự, về thương hiệu có rất nhiều kiến thức cần tìm tòi và nghiên cứu nếu muốn hiểu và xây dựng được nền tảng. 

Thứ hai, để hiểu được thương hiệu, trước đó bạn phải trải qua thời gian học thêm kiến thức cơ bản về kinh doanh và marketing (nếu chưa có). Tại sao ư? Thương hiệu phục vụ trực tiếp cho kinh doanh và có mối quan hệ tương hỗ với quá trình tiếp thị. Nếu bạn không nắm cơ bản về những điều này, sẽ khó để hiểu được các định nghĩa/vấn đề. 

Thứ ba, khó có cơ hội thực hành để hiểu thêm nếu bạn đang làm việc ở các cấp triển khai một chuyên môn cụ thể nào đó như content writer, designer, script writer, v.v… Nguyên nhân vì công việc định hướng cho thương hiệu thường được thực hiện bởi các cấp cao hơn. 

Vì các thách thức này, Jeen quyết định viết và chia sẻ về chủ đề branding, cụ thể là cách tôi đã tự tìm hiểu như thế nào.

III, Cách Jeen nhập môn tự tìm hiểu về branding (thương hiệu) 

Chi tiết dưới đây sẽ hỗ trợ bạn bắt đầu nhập môn tìm hiểu về branding. Tuy nhiên, như tôi đề cập ở đầu bài, bạn tuyệt đối không nên xem bài viết này mang tính hướng dẫn/học thuật nhen.  

1, Định nghĩa về thương hiệu và làm thương hiệu  

Trước khi học thương hiệu, tất nhiên bạn phải biết thương hiệu là gì cũng như làm thương hiệu là gì. Trong cuốn sách “Bàn về tiếp thị” của Philip Kotler, ông viết một dòng như thế này: “Nghệ thuật tiếp thị phần lớn là nghệ thuật xây dựng thương hiệu. Khi một thứ nào đó không phải là một thương hiệu, nó được coi là hàng hóa thông thường.” 

Thật vậy, giữa muôn vạn cạnh tranh ngoài kia, nếu bạn không có thương hiệu gợi nhớ, thì đó là cuộc cạnh tranh về giá, ai cung cấp giải pháp với chi phí thấp hơn người đó thắng. Nên vấn đề của người làm tiếp thị là phải xây được trong lòng người ta một dấu ấn thương hiệu nào đó về sản phẩm/dịch vụ của mình. 

Vậy nên, sau một thời gian tìm hiểu và làm việc trực tiếp, Jeen tự định nghĩa thương hiệu theo cách như sau: 

“Là hình ảnh/từ ngữ hiện lên ngay lập tức trong đầu của khách hàng (customer) hoặc thậm chí tất cả mọi người về nhãn hàng nào đó”. 

Ví dụ: 

  • Nếu khi bạn nghĩ đến cái tên Mercedes bạn nghĩ đến điều gì? Thường sẽ là hình ảnh những chiếc xe màu đen sang trọng, cao cấp và đầy nam tính. 
  • Vậy nếu là Ford Ranger thì sao? Đó sẽ là những chiếc xe mạnh mẽ, cá tính và có thể vượt mọi nẻo đường. 

Bạn có thể thấy, với hai ví dụ về cùng 1 ngành hàng (xe ô tô) trên, 2 thương hiệu nổi tiếng cho ta 2 hình ảnh khác nhau. 

Và để tạo dấu ấn mạnh mẽ như vậy, họ đã phải tốn rất nhiều công sức, tiền bạc và thời gian để xác định, tạo ra các giá trị, xây dựng và quản lý duy trì nó bằng nhiều cách thức khác nhau. Quá trình này ta gọi là branding (làm thương hiệu). 

2, Hiểu rằng branding là hoạt động vĩnh viễn không dừng lại 

Xây dựng thương hiệu là một quá trình lâu dài bởi vì nó không bao giờ dừng lại. Con người, thị trường và doanh nghiệp luôn thay đổi và thương hiệu phải phát triển để theo kịp tốc độ. Thương hiệu có thể thay đổi và tiến lên theo thời gian. 

Vì vậy đôi khi chúng ta sẽ thấy các hoạt động tái định vị thương hiệu (re-branding) được diễn ra một cách định kỳ của các công ty.  Nhất là khi tổ chức đó có sứ mệnh/tầm nhìn mới. 

Bạn có thể xuống mục 4 (tham khảo) bên dưới để đọc thêm các bài viết liên quan đến tái định vị thương hiệu các tên tuổi lớn của Việt Nam như Viettel. 

3, Nhận diện thương hiệu và tính cách thương hiệu 

Hai từ mới: 

  • Nhận diện thương hiệu (Brand Identity)
  • Tính cách thương hiệu (Brand Personality) 

Ví dụ: Từ nhận sắc thương hiệu là rugged (gồ ghề/gai góc), Harley Davidson dùng (tone of voice) ngôn ngữ thể hiện thô bạo và có phần hoang dã để cho thấy tính cách thương hiệu “nổi loạn và đi ngược lại quy tắc thông thường”. Đây cũng là tính cách khách hàng chính của họ. 

Bạn có thể đọc thêm phần tổng hợp 16 loại tính cách của các thương hiệu lớn ở bài viết này

Bạn có thể thấy ở đây, nhận diện là các đặc trưng của thương hiệu, còn tính cách thương hiệu sẽ hỗ trợ thể hiện và cho người ta hiểu nhận diện đó cụ thể là như thế nào. 

Một trong những bài viết được yêu thích nhất của tôi phải kể đến “Tone và mood trong marketing”. Đó cũng là một bài được hình thành nên từ kiến thức và tìm tòi của tôi về nhận diện cũng như tính cách thương hiệu. 

4, Bổ trợ: Nên đọc gì và theo dõi ai? 

a,  Bài viết

Các bài viết Jeen thấy đáng đọc về thương hiệu và đây cũng là các nguồn tham khảo bài viết này của tôi. Đọc cho biết thôi nhé! 

b, Sách 

Jeen cũng chưa đọc nhiều sách về thương hiệu nhưng có vài cái tên dưới đây tôi thấy cũng khá ổn: 

c, Theo dõi cá nhân

  • Anh Sơn Đức Nguyễn: Anh chuyên về branding và hướng dẫn branding nên bạn có thể an tâm rằng các bài viết anh share rất phù hợp với nhu cầu của bạn hiện tại. Cách viết cũng đơn giản – dễ hiểu nên bạn đừng lo.
  • Marketing Nut: một nơi đáng để tham khảo về marketing cũng như branding. Blog đơn giản và hướng dẫn dễ hiểu. 
  • Sara Blakely – Founder và CEO của Spanx. Tuy chị gái này khá ít share về cách làm sao để tạo một thương hiệu nội y xịn sò nhưng bạn có thể tham khảo cách chị đang định vị thương hiệu của mình qua các hoạt động vì phụ nữ. 

(Còn tiếp) 

Hẹn gặp lại bạn ở bài viết sau. 

Jeen Nguyễn, 

=============================

Nếu thấy bài viết hữu ích, bạn có thể ủng hộ Jeen một cuốn sách ở trang Donate. 

Lưu ý: Vui lòng tôn trọng chất xám và sáng tạo của người sản xuất nội dung, artist, designer bằng việc KHÔNG SAO CHÉP/COPY/REUP. Tất cả nội dung trên thuộc sở hữu của Jeen Nguyễn. Về thông tin bổ sung, bạn xem thêm tại trang Bản quyền-hợp tác!

Cảm ơn bạn.

Bạn cũng có thể thích..

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *