Động lực

Multipotentialite – Người đa tiềm năng hay kẻ chối bỏ cống hiến?

Reading Time: 5 minutes

Đã bao giờ bạn chọn một công việc hay ngành học nào đó nhưng sau đó lại chán và đột nhiên muốn thay đổi?

Đã bao giờ bạn cảm giác mình như đứa trẻ to xác chưa lớn với biết bao sở thích trái ngang?

Đó chính là câu chuyện của mình. Một người Đa tiềm năng.

Câu chuyện về sự “đa tình” của mình  

Mình có nhiều “người yêu”, và cùng một lúc.

Mình vừa viết lách vừa vẽ tranh lại vừa nghiên cứu tâm lý học mỗi ngày mà không chán. Tất cả đều là “người yêu” của mình. Mình cũng dễ bị phân tâm nếu vô tình bắt gặp một kiến thức hấp dẫn nào đó.  

Thậm chí, mình chuẩn bị sẵn tinh thần, một khi hứng thú của mình với bất kỳ lĩnh vực nào đó mất đi, mình hoàn toàn sẵn sàng đi theo tiếng gọi mới mẻ hơn.

Người Đa tiềm năng (Multipotentalite) là những cá nhân có nhiều hơn một lựa chọn nghề nghiệp trong đời. Họ có thể vừa làm bác sĩ vừa là nhạc công. Thậm chí, có nhiều người có 4-5 nghề cùng một lúc.

Trong họ lúc nào cũng hừng hực ý chí học hỏi điều mới.

Multipotentialite – Những con người được cho là chưa trưởng thành

Emilie Wapnick – một người đa tiềm năng, tác giả của cuốn sách How to be Everything (Tạm dịch: Làm thế nào để trở thành tất cả”) và cũng là nhà sáng lập của cộng đồng những người đa tiềm năng trên thế giới (Puttylike) cho rằng “Đa tiềm năng vừa là một ân huệ vừa là một bất lợi”.

Wapnick cho biết: “Không may mắn rằng xu hướng của xã hội không đánh giá hay nhận ra đúng tính đa tiềm năng của con người. Và những gì mà một xã hội nhìn vào con người này chỉ như là những “kẻ rỗi hơi với nhân cách chưa trưởng thành.” Những kẻ mà một thời gian trước còn yêu thích và chìm đắm trong một thứ gì đó thì thời gian sau đã thấy nghiên cứu một thứ khác.

Có một vấn đề mà bất cứ người đa tiềm năng nào cũng trăn trở hằng ngày, hằng tháng, thậm chí cả đời: Liệu sự thay đổi sở thích và có nhiều sở thích của họ có phải là dấu hiệu của sự chưa trưởng thành hoặc sợ cống hiến?  

Nhưng vì đâu, ta thường cho nhiều sở thích khi chọn công việc là kỳ dị?

Trong TED Talk , Emilie Wapnick đã trả lời là do Văn hóa. Chúng ta được mọi người và môi trường xung quanh bảo rằng chỉ nên làm một việc và tập trung vào việc đó mà thôi như câu “Một nghề cho chín còn hơn chín nghề”. Nhưng, không ai làm không có nghĩa là Sai.

Bí mật” làm việc hiệu quả của thiên tài Leonardo da Vinci | Báo Dân trí

Chắc hẳn không ai xa lạ với cái tên Leonardo da vinci – danh họa nổi tiếng thế kỉ XVI với tác phẩm Mona Lisa. Không phải ai cũng biết, ông là một người đa tiềm năng nổi tiếng bậc nhất. Ngoài việc là một họa sĩ lừng danh, Leonardo còn là nhà điêu khắc, kiến trúc sư, nhạc sĩ, bác sĩ, kỹ sư, nhà giải phẫu, nhà sáng tạo và triết học tự nhiên. Điều đáng ngạc nhiên chính là tất cả những công việc trên, ông đều xuất chúng. Ông tài giỏi đến mức có truyền thuyết cho rằng ông không phải là người bình thường như chúng ta.

Nhiều người sẽ bảo: “Leonardo da vinci là Thiên tài, tôi chỉ là người bình thường, không thể so sánh được”. Mình không nói chỉ cần là Đa tiềm năng, bạn sẽ tài giỏi như ông. Leonardo da vinci mỗi ngày chỉ ngủ 4 tiếng. Ngoại trừ sinh hoạt cần thiết, ông hầu như chỉ làm việc và nghiên cứu. Cách ghi chép của ông cũng rất khác biệt. Nếu bạn tìm hiểu về Leonardo, bạn sẽ thấy được danh hiệu Thiên tài vượt thời gian cùng những thành tựu ông đạt được không phải là trời cho. Đó là kỷ luật và sự nỗ lực đáng sợ. Ông thành công và tài giỏi như thế vì đã làm những việc mà chúng ta – những người tự giới hạn bản thân trong chữ “bình thường” – không bao giờ làm hoặc không dám làm.

Vì thế, một người có nhiều hơn một đam mê không xấu.

Khó để một người đa tiềm năng không thay lòng

Mình không xác định được sở thích nào là số một trong lòng cũng như chẳng bỏ được cái nào. Mình giống như nhiều người đa tiềm năng khác: từng cho rằng mình quá tham lam, muốn có quá nhiều thứ và chưa trưởng thành. Mình cũng trải qua một quá trình làm việc và suy nghĩ lâu dài để tìm ra được điều mà mình nên theo đuổi sâu sắc hơn những điều khác: đó là Viết lách.

Mình đã từng buộc bản thân phải tìm cho được một tình yêu duy nhất. Tuy nhiên, điều đó đối với một người đa tiềm năng thực thụ gần như là không thể. Đó chính là mặt tiêu cực của tính đa tiềm năng. Bạn sẽ không thể tìm cho mình được một và chỉ một tình yêu. Bạn cũng sẽ khó gắn bó với tình yêu đó trong một thời gian dài được. Điều này ngăn cản một người đa tiềm năng đi sâu và thành chuyên gia của một lĩnh vực nào đó. Vì sẽ có một lúc nào đó, bạn sẽ tìm thấy tình yêu khác hấp dẫn hơn.

Multipotentialite – Đa tiềm năng cho bạn nhiều hơn một lựa chọn

Tuy nhiên, người đa tiềm năng không phải kiểu cả thèm chóng chán hay vô trách nhiệm với quyết định của mình. Mỗi người đa tiềm năng đắm chìm vào tình yêu ở thì hiện tại của họ và cống hiến hết sức cho nó. Vào bất kì lúc nào, khi tình yêu mới tìm đến, họ vẫn sẽ yêu mãnh liệt như lần đầu tiên.

Người đa tiềm năng có thể tiếp thu kiến thức ở lĩnh vực mà họ hứng thú như một chiếc máy hút, nhanh chóng và không giới hạn. Họ luôn được biết đến như những cuốn bách khoa toàn thư: biết rất nhiều lĩnh vực và thích nghi tốt ở bất cứ hoàn cảnh nào.

Trong cộng đồng Đa tiềm năng, không hiếm những người có có hơn hai nghề nghiệp cùng một lúc. Có người vừa là diễn viên vừa là nghệ sĩ vĩ cầm. Có người là bác sĩ, thợ mộc và là họa sĩ. Và có rất nhiều người là chuyên gia trong từng lĩnh vực họ chọn. Trong thế giới Đa tiềm năng, bạn có thể trở thành tất cả mọi thứ mình thích và đặc biêt, có thể vừa làm cái này vừa làm cái kia mà không ai quăng cho bạn ánh nhìn ngờ vực.

Tuy nhiên, nếu bạn suy xét và cho rằng mình là một người Đa tiềm năng, lời khuyên của mình là: Với bất kì một sở thích nào bạn có trong đời, hãy làm nó thật chân thành, nghiêm túc và cố gắng bằng hết trái tim và trí tuệ. Đừng cho rằng một giây nào đó nó sẽ biến mất và được thay thế bởi một thứ khác nên bạn được quyền lơ là hay làm cho vui. Việc không trân trọng mỗi thứ mình yêu và không nỗ lực hết mình có thể biến bạn thành con người hời hợt và mông lung như cách người ta nhìn nhận về Đa tiềm năng.

Vậy nhé, nếu bạn là một người đa tiềm năng, hãy tự tin làm những điều mình thích, cũng đừng bắt mình phải tìm ra một và chỉ một thứ nữa.

Jeen Nguyễn 

=============================

Note: Nội dung trên thuộc bản quyền của Jeen Nguyễn. Về thông tin bổ sung, bạn xem thêm tại trang Bản quyền-hợp tác!

Nếu thấy các bài viết hữu ích, bạn có thể ủng hộ blog tại đây!

Cảm ơn bạn.

Bạn cũng có thể thích..

3 Bình luận

  1. […] thử nghiệm. Bạn cũng có thể làm vậy để quan sát bản thân nếu là người đa tiềm năng giống mình hoặc chỉ đơn thuần là thích đủ […]

  2. Bài viết rất hay, chủ đề này mình cũng đã từng nghiên cứu qua rồi. Và mình cũng nhận thấy đa phần mọi người đều rơi vào cảm giác mông lung. Mông lung vị không biết bản thân thích gì, muốn gì. Thay vì trường hợp là có quá nhiều sở thích.
    Ý mình ở đây là có nhiều bạn vẫn bị nhầm lẫn giữa “người đa tiềm năng” và “người không có mục tiêu”.
    Lan man vậy thôi, dù sao cũng cảm ơn tác giả nhé!

    1. Cảm ơn chia sẻ của bạn với Jeen. Mình mừng vì bài viết phù hợp với bạn.
      Đôi khi, mình nghĩ mông lung cũng là một cách rất hay để có động lực tìm đường ấy.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *