Nhật Ký Viết

[Nhật ký 6] 33 điều tâm đắc sau hơn 3 năm làm Content trái ngành

Reading Time: 12 minutes

Hơn 3 năm qua, mình học, làm và trải nghiệm được rất nhiều điều. Ngành marketing và content cho mình nhiều hơn là một công việc và  bài viết này chính là 33 điều mình tâm đắc nhất trong quá trình làm content trái ngành. Bạn đã sẵn sàng cùng mình khám phá chưa? 

1, Muốn Đến Đích Trước Hết Thò Chân Ra

Khi mới đặt chân bước vào ngành này, mình không có xuất phát điểm gì hết: 100% Omo trắng sạch tinh tươm.

Một hôm, vô tình mình đọc được tuyển Content của công ty mỹ phẩm nọ. Thế là dù không biết gì hết và cũng khá sợ không được nhận nhưng mình vẫn nộp đơn ứng tuyển. Vậy là mình đã được nhận và làm ngành này gần 4 năm rồi. 

2, Muốn Sẽ Có Cách 

Chỉ cần đủ khao khát, luôn có cách để đạt được. Chỉ cần bạn chịu tìm, ắt có phương hướng cho mọi con đường.

Vậy nên, nếu hiện tại chưa dám làm gì đó, có thể bạn chưa đủ khao khát để thực hiện điều đó. Hãy hỏi ngược lại chính mình xem sao. 

3, Nỗi Sợ Có Ích, trong một số trường hợp 

Vì sợ, bạn không thể trễ deadline.

Vì sợ, bạn sẽ kỹ lưỡng hơn.

Vì sợ, bạn sẽ cố gắng nhiều hơn tưởng tượng để không xảy ra những viễn cảnh đáng buồn.

4, Nhưng Sợ Vừa Thôi, Sợ Quá Mất Vui 

Yêu thích một điều nhưng sợ thực hiện nó vì những viễn cảnh có thể sảy ra. Nhiều người như vậy. 

Có một cô bé kia nhắn mình “Em sợ người khác không chấp nhận tuyển dụng vì em trái ngành, không biết gì cả, không ai nhận intern“.

Mình chỉ muốn nhắn nhủ rằng: “Không em à, đó chỉ là nỗi sợ của em thôi. Em hãy mở lòng ra, và apply thử 1-2 nơi nào đó, không yêu cầu kinh nghiệm và kiến thức. Có thể sẽ khổ một chút, cực một chút. Nhưng đáng.” 

5, Trái Ngành Cần Bạn Lì Lợm

Khi không biết gì và lạc lõng trong tập thể có vẻ “biết tuốt”.

Khi chẳng hiểu sếp hay đồng nghiệp nói gì. 

Khi sếp mắng hoặc đồng nghiệp than phiền bạn đang làm chậm tiến độ. 

Khi đêm dài kéo ngang, rạng sáng đã đến nhưng bài chưa làm xong, deadline chưa hoàn thành.

Khi muốn khóc vì quá vất vả, nhưng cuối cùng hóa ra nụ cười rằng chưa đủ cố gắng.

Nếu bạn trái ngành và quá hoang mang, mình khuyên bạn hãy lì. 

6, Giảm Nuối Tiếc, Tập Chấp Nhận

Có bao giờ bạn đọc lại những điều mình từng viết và bật cười tại sao nó lại như thế, xen thêm chút nuối tiếc nào đó? 

Những con chữ từng viết ra ngây ngô thế nào ở 1 tháng, 2 tháng hay 1 năm trước chính là từng bước bạn trưởng thành. Cách tốt nhất là lưu chúng lại và đọc mỗi lúc muốn bật cười.

Đừng ôm lấy một niềm uể oải sao lúc ấy ta không… Giống như Wabi-sabi – Triết học của sự không hoàn hảo. 

7, Đẹp Zai Không Bằng Chai Mặt 

Mặt dày vào. Sai thì sửa thôi. 

Người không sai là người chưa từng làm điều gì đó mới mẻ. Không ai rảnh để bắt mấy cái lỗi nho nhỏ của bạn, trừ phi nó to đùng và làm ảnh hưởng nghiêm trọng…

Vậy nên, hãy sai đi khi khi đời còn cho phép, lỗi intern có thể sai thì junior/executive không được phạm phải nữa đâu. 

8, Đừng Mang Con Bỏ Chợ

Ý tưởng hay bài viết đều là con của content. Nếu bạn không yêu nó, chẳng ai yêu nó đâu. Nên chỉn chu với những thứ mình viết.

Mình từng là một người khá bất cẩn, nhưng khi mình vào cương vị là người thể hiện thương hiệu, mình chẳng muốn bất kỳ sai lầm hay lỗi nhỏ nào đến với content của mình cả.

Từng từ từng chữ bạn viết hãy làm cho nó có ý nghĩa. Để đến lúc người ta bảo bạn chỉnh còn biết hướng bảo vệ. Vì nó là con của bạn, chứ không phải ai khác. 

9, Lúc Cần Bảo Vệ Thì Bảo Vệ, Lúc Cần Bỏ Qua Thì Bỏ Qua 

Đây có lẽ là điều mà bất kỳ dân sáng tạo nào cũng trăn trở mỗi ngày. Con yêu của bạn được đưa ra ánh sáng “client” sau tám-mươi-kiếp-nạn ở team nhà, được nhào nặn ở kiếp nạn cuối và trả về các feedback khác nhau, từ con gà thành con vịt.

Lòng đau đấy, nhưng miệng nhoẻn cười sửa vội.

Nếu bạn và team chẳng thể bảo vệ, giữ idea/câu chữ đó cho dịp nào đó khác và lạc quan lên chỉnh bài đi. 

10, Biết Nhiều Rất Tốt 

Ngành quảng cáo cần những người có vốn sống mạnh mẽ. Nếu bạn là người có câu chuyện thú vị gì đó, khả năng cao bạn có tấm vé vào ngành.

Nhưng đừng quên, biết nhiều không phải tự nhiên mà có, đó là sự trau dồi hằng ngày. 

11, Khả Năng Của Bạn Vô Hạn Hơn Tưởng Tượng 

Năm 2019, thống kê lại, mình viết gần 1000 post facebook, khoảng 200 bài website, hơn 20 kịch bản,…

Đấy là job trên công ty. Chưa kể các bài viết riêng. Mình chưa bao giờ nghĩ sẽ sản xuất số lượng nhiều như vậy đâu.

Khả năng của bạn chỉ có làm mới biết được nó đến đâu. Bạn có định cho nó một cơ hội tỏa sáng không? 

12, Luyện Viết Chưa Bao Giờ Là Đủ 

Đừng ôm ấp khát vọng “thăng cấp” nhanh chóng hay có lối tắt cuộc đời trong viết lách. Không có đâu nha. 

Chơi game lên level cày thâu đêm, thì thăng cấp viết lách cũng vậy thôi. 

Phải luyện mỗi ngày mỗi ngày và từ tốn vậy đó. Lúc bạn làm mọi thứ chậm rãi, bạn sẽ thấy được mình tiến rất nhanh. 

13, Viết Đơn Giản Thôi 

Viết Đơn Giản là điều mình theo đuổi. Không phức tạp ngôn từ hay ngữ pháp, mình viết điều muốn viết và dễ hiểu.

Càng Đơn Giản, người đọc càng dễ theo dõi và quan tâm hơn là phức tạp hóa vấn đề. 

14, Ý Tưởng Này Là Của Chúng Mình

Quảng cáo, dù agency hay client cũng là một đội ngũ tạo thành (trừ phi công ty có một mình bạn kiêm nhiệm tất).

Xấu hay tốt cũng là của chúng mình. Đổ lỗi hay vơ cái hay về bản thân đều là hành vi không phù hợp với tập thể và nhất là sự phát triển của riêng bạn.

15, Đừng Từ Bỏ Ngay Khi Bạn Muốn 

Làm đúng ngành đã cực, làm trái ngành còn có nhiều vấn đề hơn. Sẽ có những ngày bạn muốn bỏ cuộc, rất khó chịu, buồn và thất vọng cùng hàng loạt cảm xúc không tên khác.

Có lẽ nhiều người không tin: mình từng trên dưới 3 lần muốn quay lại làm thiết kế – ngành mình học. Ít nhất nó an toàn. Hay gì đó.Có lẽ chẳng ai cười mình không biết gì. Nhưng cuối cùng, mình tự bảo bản thân chưa đủ cố gắng.

Đi thêm một chút. Kiên trì thêm một tẹo. Lúc bạn muốn từ bỏ nhất, hãy nhớ lý do sao mình bắt đầu: Có thể là chút yêu thích việc viết, cảm giác hạnh phúc khi nhận được lời khen cho bài viết nào đó, hay niềm rung động với những ngôn từ hay ho… 

16, Không Ngại Hỏi 

Hỏi không làm bạn trông có vẻ “ngok ngheck” trong mắt người khác. Không biết gì đó, thì cứ mạnh dạn lập danh sách ra mà hỏi. Ai mà giấu cái sự-không-biết mới là kẻ ngok ngheck. Vì bạn chẳng bao giờ biết hết tất cả mọi thứ trên đời được. Nếu xung quanh bạn đã có đôi-vai-người-khổng-lồ, ngại gì mà không bám vào để đứng lên. 

17, Tuy Nhiên, Tránh Câu Hỏi Đơn Giản Dễ Tìm 

Thay vì cái gì cũng hỏi, bạn,nên chọn lọc điều thật sự không thể tìm được câu trả lời.

Cách tốt nhất để người khác tôn trọng thời gian của mình là mình cũng phải tôn trọng thời gian của họ. Có những điều, người khác đã dùng bao nhiêu công sức để đúc rút ra được, họ không có nghĩa vụ phải chia sẻ với bạn.

Thông thường, mình luôn chỉ hỏi điều thật sự khó tìm câu trả lời thôi. Tự vận động bao giờ cũng khiến kiến thức in sâu và chắc chắn hơn. 

18, Bạn Sẽ Tiến Bộ, Yên Tâm Đi! 

Có lúc nào bạn thấy hổng-có-zui vì bản thân hơi chậm tiến so với người khác?

Yên tâm đi, rồi bạn sẽ tiến lên miễn bạn đang làm công việc cần làm.

Có những thứ tiến bộ không thể thấy rõ bằng mắt thường được đâu mà cần thời gian. Cứ làm điều cần làm thôi, 6 tháng nữa nhìn lại thấy ồ thì ra mình tiến xa như vậy… lúc đó zui hông đỡ nổi luôn. 

19, Chia Sẻ Giúp Bạn Tốt Hơn

Chia sẻ giúp mình tìm ra đâu là điểm bản thân thiếu hụt kiến thức.

Việc training lại cho người khác cũng tương tự như vậy.

Đôi lúc mọi người hỏi câu bản thân không biết thì mình lại “khăn gói” đi tìm cho ra. Vậy là chỗ trống được lấp đầy. Là kiến thức của mình thêm một tý.

20, Mỗi Ngày Một Ít Thôi Là Được 

Không biết có ai để ý hay không mà lúc nào mình cũng nhắc đến mỗi ngày, mỗi ngày trong các bài viết ý. Tuy nhiên, thật sự tất cả những điều mình làm, môn mình học, đều là Mỗi Ngày.

Sức mạnh của thói quen giúp mình đỡ tiêu tốn năng lượng hơn cho ý chí hay những việc khác. Thay vì quyết định bản thân phải làm gì hôm nay, thì mình thường tách nhỏ thời gian ra để làm mỗi ngày.

21, Có Vấn Đề, Đề Xuất Giải Pháp Trước 

Đừng tập trung vào vấn đề và tìm người chịu trách nhiệm (Tất nhiên, nếu trách nhiệm đó của bạn thì nhận khẳng khái và đưa giải pháp).

Mình cảm giác đổ lỗi cho nhau không hiệu quả mà thường đề xuất giải pháp.

Ít nhất là 2-3 giải pháp. Đưa ra ánh sáng cộng đồng rồi cùng nhau chọn.

Vấn đề đã xảy ra, việc tìm người hay là chọn ai đó gánh trách nhiệm có thể khiến câu chuyện đi đến ngõ cụt. Một tập thể, ai cũng có trách nhiệm cả. Vậy nên, trước tiên, đề xuất giải pháp trước, xử lý nội bộ sau. 

22, Để Tránh Xung Đột, Hãy Chủ Động Giao Tiếp 

Việc giao tiếp với nhau có thể giúp những xung đột/hiểu lầm không đáng có giảm thiểu nguy cơ hình thành. 

Giữa thời đại công nghệ ngày nay, mọi người hãy gửi email hoặc nhắn tin để liên hệ. Tuy nhiên, việc set một buổi thảo luận trực tiếp không hề khó khăn tí nào. Vậy nên, nếu có điều gì đó chưa rõ ràng, bạn hoàn toàn có thể gặp nhau và nói chuyện. 

Bạn biết không, việc tranh luận (thậm chí cãi vã) trực tiếp, đỡ nảy sinh xung đột gấp 3 lần so với thông qua các phương thức gián tiếp khác. 

23, Trách Nhiệm Của Bạn, Chỉ Cần Làm Nó Tốt Nhất Có Thể Là Được 

Đừng buông lời hứa hẹn nhiều như nhất định sẽ làm hài lòng mọi người, hay yên tâm sẽ đạt KPI cỡ này.

Ôi lời nói thì gió bay. Biết đâu mà lần.

Cứ làm tốt nhất có thể trách nhiệm của bạn là được. Kết quả tự nó lên tiếng. Tiếng thơm sẽ tự bay đi. 

24, Ý Tưởng Thực Hiện Được Mới Là Tốt 

Đã bao giờ bạn tự hỏi tại sao ý tưởng của bạn trông có vẻ hay ho là thế nhưng sếp hay khách không chấp nhận.

Đa phần ý tưởng bị từ chối không thể áp dụng được: ví dụ vượt ngân sách hay quá mơ hồ, không thực tế.

Ý tưởng nếu không thực hiện được thì không thể gọi là ý tưởng tốt. Mọi chuyện điều có lý do nha, không ai chọn kiểu cảm tính đâu. Lần sau hãy hỏi lại thử xem tại sao ý tưởng bản thân không ổn.

Ý tưởng trong quảng cáo = Insight + Sáng Tạo + Tiền + Khả năng thực thi. 

25, Nếu Nhận Được Feedback, Đừng Quên Hỏi Tại Sao 

Mình để ý, có rất nhiều bạn lẳng lặng nhận feedback rồi chỉnh sửa mà ít hỏi tại sao.

Trước khi chỉnh gì đó, nên hỏi tại sao để tránh sau này có vấn đề phát sinh bạn nhé. Với lại, mỗi bài/ý tưởng bạn tạo ra là con của bạn cơ mà, hiện tại người ta bác bỏ nó, trách nhiệm của bạn là phải tìm hiểu nguyên do chứ, phải không nào? 

Hoặc bạn nghĩ đơn giản là để ghi chú lại sở thích/sở ghét của khách mà làm theo hay tránh là được.

26, Nên Trau Dồi Khả Năng Tự Quyết Định 

Mình thấy trên linkedin, nhiều anh chị sếp/quản lý thường than phiền: nhiều việc nhân viên hay chờ cấp trên quyết định mới dám làm. Trong khi thực tế, cấp trên mong bạn sẽ tự ra quyết định rồi trình lên cho họ chốt. Đó mới là sự chủ động họ cần ở bạn.

Nếu bạn là người sợ quyết định, có thể làm theo cách này: “Đề ra 3 phương án, trong đó 1 phương án an toàn, 1 phương án bạn thích và 1 phương án có thể sếp thích.”

Mỗi phương án đều trình bày mạch lạc và để cấp trên chọn. Đây cũng là một cách bạn trau dồi khả năng thăng cấp level cao hơn. 

27, Lúc Bạn Nghĩ Mình Giỏi, Có Lẽ Không Phải Thế! Và Lúc Bạn Nghĩ Mình Chẳng Biết Gì, Có Lẽ Đã Tiến Một Bước Dài 

Nếu bạn còn trẻ, mình nghĩ bạn khá khó cảm được câu này. Nhưng bạn hãy ghi chú lại và đợi đến lúc nào đó, có thể vài năm sau khi lăn lộn một nghề nghiệp, mình tin bạn sẽ rất thấu cảm vô cùng đấy! 

Nôm na dễ hiểu vầy: thử tưởng tượng nghề nghiệp của bạn như 1 ngọn núi, khi bạn hí ha hí hửng vì đã chạm đến đỉnh núi thì hóa ra ngọn núi bạn nghĩ mình chạm đến chỉ là một mỏm đá nhỏ và bạn cần trèo lên cao hơn nữa. Ngành nghề bạn làm rộng lớn bao nhiêu, có thể hiện tại bạn còn chưa hình dung được.

28, Năng Lượng Làm Việc Quan Trọng Hơn Thời Gian Bỏ Ra 

Đây là 1 cách làm việc của mình: mình chỉ chọn khung giờ hiệu quả của bản thân để làm.

Hồi ở công ty cũ, mình còn chọn đi làm từ 8h đến 5h thay vì 9h đến 6h như mọi người. Nguyên nhân một phần là mình là kiểu morning bird, tức là người thuộc về buổi sáng, và năng lượng cực cao vào sáng.

Vì thế, mình sẽ dành tất cả những công việc cần năng lượng nhiều vào buổi sáng, còn buổi chiều và tối sẽ ít hơn

29, Hiệu Quả Content Được Đánh Giá Tùy Theo Mục Tiêu 

Nội dung có nhiều loại mục tiêu khác nhau. Nếu bạn viết bài, vì mục đích cung cấp giá trị kiến thức cho người đọc, mà giá trị này không phải ai cũng hiểu được, thì tương tác hay view thấp trong thời gian đầu là đương nhiên. Nhưng nếu bạn viết content tương tác, mà chẳng ai thèm tương tác, kể cả khi đi chia sẻ khắp nơi, thì có nghĩa bạn cần …viết lại đó.

30, Xé đi viết lại thì có sao

Mình may mắn vì luôn gặp được những người thầy nghiêm khắc. Hồi học vẽ ôn thi, mình rất hay bị xé bài, sau đó vẽ lại từ đầu. Đối với thầy giáo mình, nghệ thuật – sáng tạo không có chỗ cho sự hời hợt.

Điều này cũng góp phần không nhỏ vào thái độ làm việc của mình sau này: nghiêm túc và khá cầu toàn. Mình không ngại vứt tất cả những gì đã làm qua một bên và bắt đầu lại. Không có gì phải ngại cả, bạn cũng vậy, đừng sợ bỏ đi viết lại.

Nếu điều mình làm ra chưa thực sự tốt, mà vẫn có thời gian chỉnh, đừng ngại đập nhỏ nó ra, và nắn lại từ đầu. Biết đâu kết quả còn tốt hơn.

Mình cứ hay tập viết thế này: Mình bẻ gãy hết các ý mình tính viết, xoay vòng đủ kiểu, sau đó ráp lại; hoặc thậm chí mình bôi hết và lên ý tưởng mới.

31, Nhưng Đừng Vứt Ý Tưởng Cũ Đi 

Lưu tụi nó vào một cuốn sổ nhỏ hoặc vật lưu trữ gì đó và chờ đến 1 ngày, tụi nó sẽ làm nhiệm vụ của mình. Bạn không nên tin vào trí nhớ, nếu không muốn mắc sai lầm như mình!

32, Trưởng Thành Trong Công Việc Là Bạn Biết Nhận Trách Nhiệm Khi Sai Lầm

Đừng vì ngượng ngùng vì bạn cứ tưởng tượng mà xem: trách nhiệm của bạn là con chữ hiện lên trước mắt người đọc, nếu nó có gì đó sai sai thì có phải người ta sẽ đánh giá công ty và tập thể của bạn hay không. 

Vậy nên, hãy chỉnh lỗi sai ngay khi phát hiện ra, la làng lên cho mọi người cùng biết, đừng ém nhẹm đi như thế chẳng có gì sảy ra chờ đến một ngày chính người xem phát hiện ra nó. Lúc đó, kỳ cục lắm à nhe! 

33, Chủ Động Làm Điều Mình Không Thích Để Tập Trung Cho Điều Yêu Thích. 

1 chiếc nghề lý tưởng chưa bao giờ chỉ 100% điều bạn thích. Mấy “cha” lão làng Creative Director bạn ngưỡng mộ hay theo dõi, đừng tưởng họ chỉ ngồi hút điếu thuốc, làm ly rượu ở mấy quán bar sang chảnh, ngày ngủ đêm bay rồi ra big idea ào ào. Công việc của một giám đốc sáng tạo bao gồm cả những việc liên quan đến kiểm soát cân nhắc tài chính cho campaign, ngày ngày than lên than xuống về việc báo cáo giấy tờ.

Nói chung, chả có cái nghề nào không có mặt này mặt kia. Làm content cũng chẳng phải nghiệp vụ nào mình cũng thích. Nhưng nếu nó giúp ích được cho công việc thì cứ chủ động làm cho tốt. Vì chủ động làm bao giờ cũng thấy “sướng” hơn bị làm (dù sao chả phải làm). 

Vậy là bài viết về những điều tâm đắc khi làm Content Trái Ngành này đã kết thúc rồi. Mong là chúng giúp ích cho bạn phần nào đó trong con đường hành nghề phía trước để không bị nghề hành nhiều quá nhé! Đừng ngại chia sẻ những nỗi niềm, thắc mắc hay bất kỳ điều gì bạn muốn. Mình ở đây chờ bạn! 

Jeen Nguyễn

=============================

Đọc thêm các bài trước trong chuỗi Nhật Ký Viết: 

Nhật Ký 1: Tại sao mình làm Content? 

Nhật Ký 2: Làm thế nào từ zero kinh nghiệm thành người Viết kiếm Tiền? 

Nhật Ký 3: Bạn có hợp làm Content không? 

Nhật Ký 4: Bí mật cuốn sổ luôn bên cạnh Content. 

Nhật Ký 5: Người Viết – Hãy chọn giá đúng 

=============================

Note: Nội dung trên thuộc bản quyền của Jeen Nguyễn. Về thông tin bổ sung, bạn xem thêm tại trang Bản quyền-hợp tác!

Nếu thấy các bài viết hữu ích, bạn có thể ủng hộ blog tại đây!

Cảm ơn bạn.

Bạn cũng có thể thích..

3 Bình luận

  1. […] có thể xem 2 phần trước tại đây: phần 1, phần […]

  2. […] Trái ngành vừa là một thế mạnh vừa là một điểm yếu. Khi bạn không biết gì và luôn làm những công việc mới, lẽ dĩ nhiên bạn sẽ cảm thấy khó khăn, choáng ngợp và thậm chí muốn bỏ cuộc đúng không nè?  […]

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *