Nhật Ký Viết

[Nhật ký 8] Một lần kể hết hành trình “lọt hố” viết Content của mình và cách vượt qua mặc cảm trái ngành

Reading Time: 11 minutes

Trong từ zero kinh nghiệm đến người viết kiếm tiền cũng như một số bài viết khác, mình đã chia sẻ khá nhiều về việc làm sao từ một người trái ngành chuyển sang làm người viết chuyên nghiệp toàn thời gian. 

Hôm nay, mình quyết định dành thời gian viết một bài chi tiết về hành trình content của mình. Không hiểu sao, có khá nhiều bạn muốn mình kể: Tại sao mình muốn đi theo viết lách? Hoặc làm sao để mình giữ niềm tin viết mỗi ngày mà không bị chán nản chẳng hạn… 

Trái ngành vừa là một thế mạnh vừa là một điểm yếu. Khi bạn không biết gì và luôn làm những công việc mới, lẽ dĩ nhiên bạn sẽ cảm thấy khó khăn, choáng ngợp và thậm chí nghĩ rằng: “nếu công việc này không phải tôi làm, mà một người khác có kiến thức hơn chắc sẽ ổn.”
 
Điều gì đã giúp mình vượt qua mặc cảm ấy và trở thành mình của hiện tại?

Ghi chú: Đây là hành trình mình trải qua, nó mang màu sắc cá nhân. Bạn cân nhắc trước khi xem nếu muốn tham khảo 

1, Về công việc kiếm tiền từ viết đầu tiên 

Một người chưa từng có kinh nghiệm viết nên tìm việc gì để làm? Xuất phát điểm của mình thấp hơn khá nhiều bạn khác. Mình rẽ ngang luôn từ thiết kế sang và chưa từng là cộng tác viên viết hoặc có thành tựu gì về viết trước đó. Nói chung, đầu mình thực sự trắng tinh. 

Hầu hết mọi công việc mình từng làm đều đến một cách khá tình cờ cộng thêm chút liều lĩnh nhẹ. Ví dụ, ngay lúc tìm việc, mình bắt bản thân không được sợ hãi và nộp luôn vào vị trí viết nhưng chưa từng biết gì về nó. May mắn thay, mình lại được nhận. Không phải công việc làm không lương luôn, mình có lương tầm mấy triệu. 

Công việc đầu tiên của mình là tại một công ty chuyên về mỹ phẩm nho nhỏ. Ở đây, mình đã được học và thực hành về content, về viết chốt đơn, insight khách hàng v.v… Đặc biệt, mình từ người luôn thu mình trong vỏ ốc trở thành người năng động và hoạt bát hơn cũng vì nơi này. Nơi cho mình hiểu: “Muốn sẽ có cách, nếu không muốn thì tạo lý do”. 

Tuy nhiên, nếu bạn đang muốn tiến vào ngành này, đừng không tìm gì mà cứ “nhắm mắt đưa thân” như mình, mình hy vọng bạn sẽ tìm hiểu kỹ rồi hãy nhảy vào, nhưng đừng nghĩ quá nhiều. Nghĩ càng nhiều, lối đi càng hẹp lại.

2, Chuyển hướng agency – luật hấp dẫn là có thật!

Mình chưa từng nghĩ bản thân sẽ rẽ hướng sang agency và chui vào môi trường quảng cáo chuyên nghiệp. Ở giai đoạn đầu tiên, mình chỉ nghĩ cố gắng viết lách thật tốt mà thôi. Khi bước chân vào agency, mình chỉ có duy nhất một kinh nghiệm: quản lý và viết trên fanpage Facebook. 

Câu chuyện bước vào agency của mình cũng khá thú vị. Đây là một minh chứng của luật hấp dẫn trong cuộc đời mình. Giữa năm 2018, sau một thời gian hơi chán mỹ phẩm, mình nghĩ rằng mình muốn viết về sách. Nếu có điều gì làm mình không chán ngán, mình tin nó là sách. Mỗi cuốn sách là một thế giới, mình rất yêu thích được khám phá nó, mỗi ngày lại mỗi ngày. 

Lúc này đây, đầu mình đối với content marketing hoặc nghề content vẫn chỉ dừng lại ở chuyện viết bài đăng Facebook hoặc landing page. Mình vẫn chưa có quá nhiều kiến thức/trải nghiệm trong nghề. Nhưng bạn biết không? Mình nhìn thấy một tin tuyển dụng content cho agency. Mình đã nộp đơn dù chẳng hề biết tí gì về agency cả. Bạn đừng nhìn mình của hiện tại – có vẻ kế hoạch và ngăn nắp – nhưng bản chất của mình là kẻ liều lĩnh. 

Ngày phỏng vấn, nói chuyện một lúc, anh phỏng vấn bảo mình có vẻ thích sách nhỉ. Mình hào hứng kể ra rằng bản thân rất yêu thích sách. Ảnh bảo vậy thì cũng hợp vì bên anh đang làm cho một nhà xuất bản. Cuối cùng, mình được nhận chỉ vì thích sách @@. Sau này, khi vô làm mình mới biết là có vài bạn khác kinh nghiệm nhiều hơn mình, giỏi hơn mình nhưng vì mình thích sách nên ảnh nhận mình.

Qua trải nghiệm đó, mình thực sự tin vào luật hấp dẫn, khi bạn khao khát và hành động vì một nguyện ước nào đó, cả vũ trụ sẽ giúp đỡ bạn thực hiện nó

Bạn có thể tìm hiểu về người viết tại agency ờ series Agency Writer của mình. 

3, Năm đầu tiên tại agency – giai đoạn muốn bỏ cuộc nhất

Mình chưa từng kể những điều này ở bất kỳ đâu! Nguyên nhân vì mình mong bản thân và các bài viết mang đến cái nhìn tích cực hơn đối với công việc viết lách nói chung và content nói riêng. Chính vì vậy, nhiều lúc, mình luôn lấp đầy bài viết bằng trải nghiệm vui tươi và năng lượng nhất. Dù rằng, tất nhiên, nghề này cũng có những mặt trái nào đó. 

Đối với mình, thời điểm khó khăn nhất trong thời gian khoảng 4 năm làm nghề content chính là năm đầu tiên làm agency. Đó là giai đoạn mà trên dưới 3 lần, mình có suy nghĩ muốn bỏ cuộc. 

Công ty mình làm là một agency mới toanh và nhỏ xíu. Mình biết bản thân khá may mắn khi không nhiều kinh nghiệm nhưng vẫn được tin tưởng và thử nhiều công việc khác nhau. Đến bây giờ, mỗi khi nghĩ về giai đoạn đó, mình luôn thầm cảm ơn người đã cho mình cơ hội và chính bản thân đã nỗ lực.

Ở công ty cũ, mỗi ngày mình chỉ cần thong thả cũng hoàn thành được một lượng công việc ổn thỏa – tầm 4-5 post Facebook. Sang agency, mỗi ngày mình như cuốn vào cái guồng công việc mãi không có điểm dừng. Từng có thời điểm, một ngày mình làm xong post 5-6 post facebook cho nhãn hàng này vào buổi sáng, chiều đi phỏng vấn rồi viết bài bài website cho nhãn hàng kia, sau lại nhảy qua viết kịch bản. Cũng tùng có đoạn cả ngày đi quay phim xong thì công việc khác vẫn còn đó, căn bản không thể bỏ được, vừa ngồi check quay vừa làm việc khác. Đó là chưa kể đến việc có rất nhiều đầu việc mình chưa từng làm bao giờ, hầu như là tự học và tự rút kinh nghiệm. 

Kỷ niệm chiếc event từng tham gia làm ban tổ chức.

Thời điểm này, mình cảm giác khó khăn vô cùng nhưng chẳng biết nói với ai. Nguyên nhân một phần vì bạn bè của mình hầu hết làm thiết kế. nói ra cũng không biết bắt đầu từ đầu, giải thích thế nào. Mình lại không có thói quen khóc lóc kể lể với người khác, kể cả gia đình. Nếu bạn đang trong tình trạng này, vẫn là đừng nên giống mình, hãy tìm ai đó giãi bày tâm sự cho khuây khỏa nè

Nói tóm lại, bất kỳ ai nếu muốn chuyển từ client sang agency, xem xét sự thay đổi trên là việc cần làm. Nếu không chuẩn bị tinh thần trước như mình, cảm giác bỡ ngỡ và khó khăn là không thể tránh khỏi. 

Tuy nhiên, mình muốn bỏ cuộc cũng không hẳn vì cường độ công việc. Đối với một người từng học thiết kế mà nói, áp lực và cường độ cao cơ bản là người bạn đồng hành mỗi ngày. Nếu mỗi ngày trôi qua chỉ có vài đầu việc cứ lặp đi lặp lại, lúc đó mình mới cảm giác khó chịu cơ. 

Điều mình cảm giác sợ hãi và không muốn tiếp tục là mình sợ bản thân không đủ khả năng, sợ vì những content mình viết mà kết quả mang lại không tốt, ảnh hưởng đến agency mình làm, đến khách hàng mình đang hỗ trợ. Mình từng nghĩ: “Nếu không phải tôi làm, dự án/bài viết này đã tốt hơn!”.

Việc này càng sâu sắc hơn khi mình nhận được những lời chê lẫn feedback không tốt trong khoản thời gian đầu tiên. Thêm vào đó, nỗi mặc cảm và tự ti của một người trái ngành – có những lúc không hiểu đồng nghiệp hay sếp nói gì – cũng dần bóp nghẹt niềm tin của mình. Bằng chứng lớn nhất là vẫn làm việc nhưng mỗi lần ra được bài viết hay sản phẩm nào đó, mình lại tự nhủ nó dở tệ và không bằng người khác. Sau đó, mình còn so sánh bản thân với những người học viết hoặc marketing ra. Lúc ấy, thay vì tìm cách giúp bản thân tiến lên, mình lại chìm trong nỗi sợ hãi và bất lực thế đấy. 

Thời gian training nhiều người viết khác giúp mình nhận ra, không chỉ mình mà nhiều bạn cũng gặp tình trạng này. Kẻ làm content với tính cách cầu toàn thường so sánh bản thân với người khác và tự nghĩ ra những viễn cảnh nếu không phải mình mà ai đó làm thì sao.Tuy nhiên trạng thái này không hề tốt đẹp và gây hào hứng vươn lên như nhiều người tưởng. Nó là cái gọng kìm siết chặt khả năng của bạn bằng những niềm tin tiêu cực. 

Đối với nỗi sợ này, bạn có thể nghĩ đơn giản rằng: 

“Khi người khác giao cho bạn đầu việc đó, tức là bạn có thể giải quyết nó và tạo giá trị. Nếu bạn không tốt như bạn nghĩ, liệu người khác có tiếp tục cho bạn làm không?” 

Nói thật sự, chẳng ai giao việc lâu dài cho người không được việc. Bạn và bài viết/sản phẩm của mình có giá trị nhất định. Việc của bạn không phải là phủ nhận chúng mà là giúp chúng ngày càng giá trị hơn. 

Mình rất thích đoạn này trong bài viết Vào nghề Content của chị Nguyễn Phương Thy “…muốn biết có làm được content không thì phải tự hỏi trước, mình có đủ “lì” không? Chúng ta mạnh mẽ để gạt bỏ tự ái của mình nhưng không bao giờ mất niềm tin vào năng lực bản thân…”

Lời chê giúp bạn tiến bộ nhưng nếu bạn ôm ấp nó quá nhiều, vì nó mà buồn và muốn từ bỏ, bạn sẽ không thể làm nghề lâu. Vì bạn thiếu sự lì lợm. Mình chính là một con nhỏ lì lợm. Từng có người bảo mình: “mình không hợp làm content vì mình không hài hước”. Và đến bây giờ, dù mình vẫn chưa quá hài hước, nhưng mình vẫn làm content 🤣. Ai sợ ai chứ!

4, “Tôi có thể” – Mình đã gieo vào đầu như thế nào? 

Hồi trước giờ, hiếm khi mình từ chối công việc. Dù đó có thể là việc chưa làm đi nữa. Mình luôn nghĩ: có thể vừa làm vừa học vừa trau dồi được. Tức là mình luôn có thể.

Niềm tin vào bản thân đối với một người làm công việc sáng tạo rất quan trọng. Nếu bạn không tin vào khả năng của chính mình, người khác chỉ trích/góp ý dù có lý hay không, bạn cũng muốn xuôi theo họ.

Rào cản tâm lý mới là thứ đáng sợ, phá bỏ được nó, bạn sẽ đạt được nhiều thành tựu. Kinh nghiệm, kỹ năng, kiến thức là những điều bạn có thể học được và tiến bộ theo thời gian. Đừng nên vì những điều này mà tự ti-sợ hãi ở hiện tại. 

Một trong những lối tư duy quan trọng nhất để bạn sẵn sàng đương đầu với mọi khó khăn mà không chùn bước là “TÔI CÓ THỂ!”. Đây cũng là mindset rất nhiều agency quảng cáo đưa vào yêu cầu tuyển nhân viên. Vì mỗi sáng, bạn có thể tiếp xúc với một đầu việc, thách thức hay khách hàng hoàn toàn khác ngày hôm qua, sẽ chẳng ai chờ bạn than vãn hay suy ngẫm về cuộc đời mình cả. 

Một trong những cách nhanh nhất giúp bạn trau dồi lối suy nghĩ này là: Hướng suy nghĩ sang cách thức giải quyết vấn đề. Ví dụ, khi bạn có vấn đề A, thay vì xoáy sâu và mức độ nghiêm trọng của vấn đề, bạn chuyện sang tiếp cách giải quyết cho nó. Càng thực hành điều này lâu, bạn sẽ cảm nhận sâu sắc rằng: mọi việc trên đời đều có cách giải quyết và đều có thể làm được.

5, Động lực nào giúp mình kiên trì làm Content 

Dù từng trải qua không ít lần muốn bỏ cuộc, nhưng vì đâu hiện tại mình vẫn viết lách mỗi ngày. Đơn giản thôi, nhờ có những động lực dưới đây: 

a, Những quý nhân

Mình luôn thấy rằng, mình may mắn vì gặp được nhiều người tốt bụng, nhất là trong công việc. Những người gọi là quý nhân cũng không ngoa. 

  • Chị Leader ở công ty đầu tiên cho mình biết thế nào là content. 
  • Một bé Planner kỹ tính luôn yêu cầu cao ở content của mình, giúp mình thành mình của hiện tại. 
  • Những người sếp đã tin tưởng và cho mình cơ hội được thử nhiều thứ 
  • Một vài anh chị chỉ gặp 1-2 lần nhưng đã nhiệt tình góp ý – cho mình lời khuyên chân tình. 
  • v.v…

b, Có một người từng nói: mình có rất nhiều tiềm năng để làm content 

Dù rằng ngay tại thời điểm đó mình phủ nhận nhưng câu nói này đã đi theo mình suốt chặng đường vừa qua. Nó nạp thêm sức mạnh cho mình, mỗi khi nghĩ bản thân không còn khả năng tiếp tục. 

Mình luôn nghĩ rằng: một người đi tìm cách giải quyết vấn đề, 80% họ có khả năng giải quyết. Vậy là mình đã có khả năng đi lâu dài trên đường content rồi, vì mình luôn tìm cách giải quyết những khó khăn hay trở ngại xuất hiện. 

c, Niềm tin rằng bản thân chưa khám phá hết công việc này 

Mình biết rằng content marketing rất rộng. Mỗi lúc muốn từ bỏ nhất, mình tự bảo: “Vẫn chưa đi hết mà, chưa tới lúc bỏ đâu”. Mỗi lúc như vậy, năng lượng lại quay trở lại. 

Khi thấy khó khăn nhất, bạn cũng có thể tự nhủ giống mình. Nghề này rộng lớn đến thế. Bạn chưa làm tốt một đầu việc kia đâu có nghĩa là bạn không thể làm được content đâu. 

d, Sự ủng hộ của bạn đọc

Mình luôn biết ơn bạn đọc đã yêu thích và ủng hộ các bài viết của mình. Đặc biệt, ngay từ thời điểm ngây ngô nhất. 

Dù chưa từng nghĩ sẽ được đón nhận nhưng chính việc được ủng hộ giúp mình tin rằng mình đang đi đúng đường. Cảm ơn bạn – một trong những động lực để mình tiến bước vững chắc trên con đường này. 

6, Kết 

Mình biết rằng: bất kỳ ai đến với Viết lách nói chung và content nói riêng đều một lý do riêng nào đó. Hành trình này đối với mỗi chúng ta mà nói, tất yếu mang đến nhiều cảm xúc khó có thể giải bày hết chỉ trong một bài viết như thế này. 

Thật sự, ngày bắt đầu và rất nhiều chặng đường kế tiếp, xuất phát điểm của mình không cao chút nào. Hiện tại, mình đã đi đến được bước này, dù vẫn chưa là ai nhưng đã có chút kinh nghiệm-kiến thức lận lưng đủ để nuôi sống bản thân. Ngay tại thời điểm muốn bỏ cuộc nhất, bạn luôn có cách để giải quyết. Hãy luôn giữ niềm tin như vậy! Vì mình đã làm được, bạn chắc chắn cũng sẽ làm được. 

Bạn có trải nghiệm nào như vậy không? Hãy chia sẻ với mình nhé! 

Bạn có thể tham khảo thêm các nội dung khác tại đây hoặc liên hệ coaching với mình nếu thấy cần một người bên cạnh trên hành trình này. 

Jeen Nguyễn, 

Đọc thêm các bài trước trong chuỗi Nhật Ký Viết: Link

👉 Học content từ số 0 cùng Jeen Nguyễn:

Nếu nội dung trên hữu ích, bạn có thể tặng tôi một cuốn sách thông qua Buy me a Coffee với mã QR bên cạnh hoặc đăng ký bản tin để được cập nhật các bài viết tương tự mỗi tuần.

Lưu ý: Vui lòng tôn trọng chất xám và sáng tạo của người sản xuất nội dung, artist, designer bằng việc KHÔNG SAO CHÉP/COPY/REUP. Về thông tin bổ sung, bạn xem thêm tại trang Bản quyền-hợp tác! Cảm ơn bạn.

Bạn cũng có thể thích..

2 Bình luận

  1. […] Nhật ký 8: Một lần kể hết hành trình content của mình  […]

  2. […] luật hấp dẫn thực tế đến vậy. Điều này mình đã từng nói đến trong nhật ký viết số 8. Mình muốn viết về sách và mình đã được toại nguyện như […]

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *