Sống

Tản mạn một chút về Đam Mê

Reading Time: 9 minutes

Đam mê tái tạo thế giới cho tuổi trẻ. Nó khiến mọi thứ trở nên sống động và đáng kể. – Ralph Waldo Emerson

Hiện tại, có quá nhiều sách và thông tin nói về đam mê. Đam mê được xem như là thứ dẫn lối người ta đến những điều mà họ hằng ao ước.

Tôi đoán nếu bạn đang lạc lối hay chênh vênh không biết nên đi đâu về đâu, bạn hẳn rất muốn tìm cho được Đam mê để sở hữu một ngọn đuối dẫn đường, giống như tôi hai năm về trước.

Tôi không phải là chuyên gia tư vấn nghề nghiệp càng không phải nhà tâm lí học. Tôi đã vấp ngã và lạc đường. Tất cả những gì tôi viết tiếp theo sau đây là bắt nguồn từ trải nghiệm, những cuốn sách và tư liệu đọc được, cho nên không hẳn nó sẽ đúng đắn với tất cả mọi người nhưng mong rằng nó sẽ trở thành một nguồn thông tin bổ ích cho bạn.

Khám phá bản thân là một quá trình thú vị. Có lúc, bạn sẽ thấy nó đầy trăn trở và đau đớn. Có lúc lại toàn hạnh phúc và niềm vui. Đôi khi lại là cả hai. Nhưng thật sự, trước khi muốn làm gì, hãy hiểu bản thân mình trước.

Trong lúc tìm Đam mê của đời mình, tôi rơi vào cái bẫy quan trọng hóa vấn đề. Tôi cho rằng Đam mê là thứ xa vời hoành tráng mà có nó rồi, nhất định tôi sẽ trở nên đầy nhiệt huyết. Tại sao tôi lại nghĩ như vậy? Bởi vì tôi vốn khá lạnh lùng và hời hợt. Tôi cho rằng nguyên nhân vì chưa có Đam mê. Đó đơn thuần là sự biện minh.

Bạn tôi bảo: “Mày quá đặt nặng vấn đề rồi và làm rối bản thân. Đam mê hay sở thích chỉ bình thường như hơi thở thôi, nó luôn quẩn quanh mày mà chính mày chẳng nhận ra”.

Và những gì tôi trải qua minh chứng rằng nó nói đúng. Tôi đã viết từ rất lâu về trước, Viết giống như một thói quen và một điều bắt buộc phải có mỗi ngày.

Chính vì thế, khi tìm kiếm Đam mê, đừng bao giờ đặt nặng nó phải là gì, phải như thế nào, phải cho cảm giác gì vì có khi Đam mê chỉ là những điều nhỏ bé và bình thường nhất mà thôi.

Không có phương pháp tốt nhất để tìm được đam mê cũng như ngành nghề hoàn mĩ cho tất cả vì mỗi con người lại là một cá thể riêng biệt. Có bạn từ sớm đã biết mình thích cái gì, vì nó quá rõ ràng như âm nhạc hay diễn kịch. Có bạn lại mơ hồ vì thích những thứ chung chung như môn Toán hay Văn nên hoàn toàn không biết bản thân nên đi theo con đường nào từ những sở thích đó. Có bạn còn chẳng buồn suy nghĩ, mặc dòng đời đưa đến đâu thì trôi theo đấy.

Tuy nhiên, theo chút kinh nghiệm của tôi, điểm mấu chốt khi muốn xác định đam mê của mình là sở thích. Đam mê nghe to lớn hào nhoáng vậy nhưng cũng chỉ bắt nguồn từ những sở thích hằng ngày nơi bạn.

———————————————-

Vậy sở thích là gì?

Nói một cách bóng bẩy đó là những hoạt động thường xuyên hoặc theo thói quen để đem lại cho con người niềm vui, sự phấn khởi trong khoảng thời gian thư giãn. Nói ngắn gọn chính là hoạt động hay làm và nó làm mình vui.

Nó là thứ “ác ôn” mà khi đề cập đến nó, đôi mắt bạn bỗng nhiên sáng lên lấp lánh và là điều mà dù cho không được một chút lợi ích vật chất nào, bạn vẫn sẽ thực hiện nó vô điều kiện, như tôi xem tiểu thuyết thâu đêm suốt sáng chẳng hạn.

Định nghĩa được sở thích rồi thì làm sao biết mình thích gì?  

Thú thật, câu hỏi từng làm tôi suy nghĩ rất nhiều. Khác với nhiều người, tôi có quá nhiều sở thích, cái nào tôi cũng thích một chút, dần dần chẳng còn xác định được cái nào là tình cuối (tại sao lại có hiện tượng này tôi sẽ giải thích sau). Tuy nhiên, danh sách sau đây là những cách tôi đã áp dụng cho chính mình:

Viết nhật kí hoạt động hằng ngày

Nếu bỗng nhiên tự hỏi mình thích gì sẽ chẳng ai trả lời được ngay trừ phi cái sở thích đó đập vào mắt. Vì vậy, viết lại những gì đã xảy ra trong ngày và những hoạt động đã làm là một phương pháp rất hiệu quả.

Lập một danh sách theo mật độ diễn ra. Hãy thử bắt đầu từ hoạt động có tần suất lặp lại nhiều nhất. Nếu nó mang đến niềm vui, câu trả lời là đây. Nếu nó không mang đến niềm vui, đi đến hoạt động thứ hai. Khoảng thời gian viết nhật kí chuẩn theo tôi là một tháng. Như vậy, sẽ có nhiều hoạt động hơn cũng có nhiều cơ sở hơn.

Dọn dẹp nhà cửa 

Ở trong một môi trường lộn xộn, từ từ đầu óc của bạn cũng sẽ lộn xộn.

Hãy bắt đầu trở nên ngăn nắp hơn. Dành mỗi ngày dọn dẹp bàn làm việc, phòng ốc, máy tính, điện thoại của mình. Tốt nhất là hãy lập một lịch trình dọn dẹp từ từ. Mỗi ngày một ít để bạn dễ theo đuổi nó.

Có lẽ sau hoạt động này sẽ có người phát hiện được một số vật từng được nâng niu vô cùng nhưng rơi rớt trong góc nhà hay một xó xỉnh nào đó trong phòng. Những thứ này thường đại diện cho một niềm yêu thích nào đó trong quá khứ nhưng bị chủ nhân vì một số lí do lãng quên đi. Biết đâu, từ những đồ vật ấy, tình đầu lại xuất hiện và trở thành tình cuối. Suy cho cùng, mong muốn từ lúc bé tí có khi lại là thứ đáng tin nhất.

Tôi lục trong chồng sách vở ở quê và phát hiện ba đến bốn bản thảo tiểu thuyết mình từng viết lúc cấp Hai (đã nhàu nhĩ đến khó tin). Bỗng dưng cái cảm giác mà bản thân cũng không giải thích đươc lại tràn về. Thế là tôi Viết, đơn giản vậy đó.

Hỏi người thân thiết xung quanh

Người ngoài cuộc luôn có cái nhìn sáng suốt hơn người trong cuộc. Bồ nên hỏi những người thân hay người bạn xung quanh của mình để hiểu hơn về bản thân mình.

3 câu nên hỏi:

  • Bạn thấy tôi hay đề cập đến vấn đề gì nhất?

Bạn không bao giờ để ý đâu nhưng mà có một số điều gì đó, bạn sẽ cực thích nói đến nó và lúc nào mắt bạn cũng hiện lên một tia sáng rạng rỡ.

  • Bạn thấy tôi hay làm hoạt động gì?

Đôi khi bạn sẽ không tự nhận ra bản thân làm một việc nhiều đến thế, nhưng người xung quanh sẽ thấy được đấy. Ví dụ như bạn bè tôi luôn tò mò tại sao lúc nào nhắn tin cho tôi, tôi cũng bảo đang tìm tòi nghiên cứu một thứ gì đó hoặc đang đọc sách.

  • Theo bạn, tôi làm cái gì giỏi nhất?

Có một sự thật mà bạn nên biết: Bất kì ai xung quanh đều nhận ra được ở bạn có một đặc điểm, tính cách hay khả năng nổi trội nào đó khiến họ ngưỡng mộ và muốn có được. Rất nhiều trường hợp ngay cả bạn cũng chẳng biết điểm nổi bật đó. Điều này đúng với cả người ghét bạn cay đắng.

Song song với 3 câu hỏi trọng tâm nhất định phải có này, bạn cũng có thể lập bảng câu hỏi cho riêng mình.

Hãy hỏi ít nhất 5 người. Những người được hỏi nên là những người thân thiết, tiếp xúc nhiều và chân thật, có như vậy bản khảo sát này mới chính xác được. Nếu bạn có một đối thủ cạnh tranh lành mạnh trong vấn đề gì đó, hãy bỏ qua cái tôi của mình và hỏi người này càng tốt, có câu “Không ai hiểu bạn hơn đối thủ của bạn đâu”. Và câu này, lạy hồn là đúng.

Làm mới bản thân mỗi ngày

Đi một con đường mới, thử một nhà hàng mới, chơi một nhạc cụ,… tóm lại làm điều gì đó chưa từng làm trong đời mà bạn thấy hứng thú. Mỗi ngày một việc thôi.

Câu nói tôi thích nhất chính là: “Nếu bạn muốn có điều gì chưa từng có, bạn phải làm điều gì đó chưa từng làm”. Đó thực sự là câu nói soi sáng cho tôi vài năm qua. Biết đâu việc làm hằng ngày chẳng phải là sở thích thật sự, thử điều mới chính là giải pháp cho vấn đề.

Quá trình này rất thú vị và đáng nhớ. Dùng điện thoại hoặc máy ảnh ghi nhớ lại. Biết đâu sau này bạn có thể tổng hợp thành một quyển sách hoặc đơn giản là kể cho con cháu nghe.

———————————————-

Sau khi xác định được sở thích, thông thường chúng ta hay nghĩ đến việc mình có khả năng để theo đuổi cái đó hay không. Chỉ có điều, nếu không Thử thì căn bản không thể khẳng định được bạn có khả năng hay không.

Có người chỉ vừa xác định được sở thích rồi lại vội vàng kết luận mình không làm được, rồi thôi luôn.

Có nhiều bạn nói với tôi rằng thích vẽ lắm nhưng lại tự nhận mình vẽ xấu nên không dám đăng kí khóa học vẽ nào.

Không nên áp đặt bản thân như vậy, chỉ khi thực sự thực hiện, bạn mới biết bản thân có thể hay không thể. Như tôi từng đề cập trong bài viết trước, giới hạn của con người là vô hạn.

Nếu thích vẽ, vẽ thử xem. Nếu thích viết, đăng ký học viết thử xem. Nếu mê hát thì học thanh nhạc, mê nhạc cụ nào thì học nhạc cụ đó. Thích làm tình nguyện, tham gia ngay một tổ chức. Thích nói trước nhiều người, vậy vứt bỏ sự tự ti đi, đến trường ghi danh để làm người dẫn chương trình cho sự kiện nào đó. Rồi bạn sẽ thấy, có muôn vạn thứ bạn không biết về mình hiện ra trong quá trình này và có những khả năng tiềm ẩn được khai phá.

Để làm được những điều trên, cần đến hàng ngàn kí lô gam can đảm. Bởi tôi đã từng trải qua những trở ngại trong suy nghĩ ban đầu như vậy. Nhưng bạn ạ, tôi chứng nhận việc Thử nghiệm này có ích. Ít nhất, sau vài lần như vậy, dù không biến nó thành đam mê, bạn vẫn biết thêm được một số điều mới mẻ về mình. Ví dụ như tôi hóa ra lại là một người khó tính và nghiêm túc trong khi tôi cho rằng mình thuộc trường phái ngược lại.

Điều quan trọng nhất của tất cả những giải pháp trên là Trải nghiệm. Trải nghiệm càng nhiều càng có cơ sở xác định điều mình muốn nói chung và Đam mê nói riêng. Bồ biết không, dù có mất đến hằng vạn tế bào não hay trăm năm cuộc đời dành hết để suy nghĩ cũng chẳng xác định mình có yêu thích một việc hay không nếu không bắt tay vào thử nghiệm.

Sự thật là hằng năm có một bộ phận không nhỏ sinh viên tỏ ra thất vọng và không thích ngành học mà mình đã trăm đắng ngàn cay tiến vào cho bằng được, trong đó có cả tôi. Cũng có một bộ phận lúc đầu bĩu môi chọn một ngành nào đó nhưng rồi lại thực sự yêu nó và gắn với nó cả đời, như nhỏ bạn thời cấp ba của tôi. Vậy đấy, Thử chính là cách duy nhất. Tất nhiên, tôi không có ý nói hãy đăng kí đại ngành học gì đó, không được thì bỏ, như vậy thì tốn nhiều thời gian và tiền bạc lắm.

Giải pháp tốt nhất chính là hãy Trải nghiệm từ sớm, trong quá trình học phổ thông. Những việc làm thêm. Hoạt động ngoại khóa. Tham gia các cuộc thi gây hứng thú hay các câu lạc bộ tại trường. Tham gia tất cả những hoạt động thú vị mà bạn có thể. Nhân lúc còn trẻ, còn vô tư, còn được bảo bọc, hãy làm tất cả những điều có thể làm. Trải nghiệm càng sớm giúp quá trình đi tìm đam mê này trở nên ngắn hơn và chịu ít mệt mỏi hơn.

———————————————-

Chú ý:

Vì sự phát triển của phương tiện thông tin đại chúng và truyền thông hiện nay, người trẻ thường bị ám ảnh bởi việc tìm ra Đam mê. Thật ra, bạn không nhất thiết phải có một Đam mê cháy bỏng để thành công. Đừng mặc định trong đầu công thức: Đam mê = Thành công.

Có một sự thật bạn có lẽ bạn chẳng biết: Đam mê hay sở thích giống như một mầm cây. Nếu bạn không nuôi dưỡng, nó cũng héo rũ và biến mất như thường. Tìm được đam mê hay sở thích rồi, hãy chăm chỉ làm việc với nó mỗi ngày để nuôi dưỡng nhé!

Nếu lỡ không tìm ra được Đam mê cũng không sao, đừng buồn hay hoang mang. Bạn biết Suga của BTS không, ảnh cũng từng hoang mang như tụi mình vậy đó. Nếu không tin cứ nghe bài hát So Far Away này nè. Mình cũng chẳng có đam mê gì nhưng mình vẫn viết đây hihi.  Hãy can trường bước ra khỏi vùng an toàn và dụng tâm làm tốt nhất tất cả những công việc ở hiện tại. Rất nhiều nguời chỉ bắt đầu sự nghiệp bởi một sở thích lướt qua và biến nó thành đam mê đấy thôi.

Tuổi còn trẻ, thời gian trải nghiệm còn rất nhiều. Sau này, dù tìm được Đam mê hay không, khi quay đầu nhìn lại, bạn đã sống một đời không hối tiếc. Đó mới là điều chúng ta hằng mong ước, không phải sao?

Jeen Nguyễn 

=============================

Nếu bài viết giúp ích cho bạn, bạn có thể cân nhắc ủng hộ mình tại đây!

Note: Nội dung trên thuộc bản quyền của Jeen Nguyễn. Về thông tin bổ sung, bạn xem thêm tại trang Bản quyền-hợp tác!

 

Bạn cũng có thể thích..

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *